Wij hadden een hond, Amigo. Al 14 jaar. Onze kinderen zijn met hem opgegroeid. Waar wij gingen, daar ging Amigo ook. Meestal was hij erbij. Vakanties, uitstapjes, in huis. Eindeloos veel gewandeld en gespeeld met hem. Hij maakte volledig deel uit van ons gezin.

Maar Amigo werd oud, erg oud. De wandelingetjes werden steeds kleiner, hij kreeg allerlei klachten en kwalen, hij bromde steeds meer en keek steeds minder guitig uit zijn ogen. Wij (pappa en mamma) realiseerden ons maar al te goed dat het moment naderde dat het afgelopen zou zijn. En begin van dit jaar leek dat ook zo. Het was zelfs al zover dat we de kinderen van school zouden halen om afscheid te nemen en toen leefde hij, dankzij pijnstillers, weer op en deed hij nog een paar maanden mee.

De kans was echter aanwezig dat Amigo niet zelf ons zou kunnen verlaten. Dat wij hem zouden moeten laten inslapen. En hoe gaan we dat bespreken met de kinderen? Hoe kunnen we hen begeleiden bij dit grote verlies? Dat waren allemaal vragen.

Mede dankzij een aantal hele goede tips van collega’s die zelf ook ervaring hebben zijn we in mei al in gesprek gegaan met de kinderen. We hebben aan hen gevraagd hoe zij het vinden gaan met Amigo en we hebben verteld hoe wij het vinden gaan. En met hen besproken dat we goed voor Amigo hebben gezorgd al die tijd en dat we óók goed voor hem willen zorgen nu hij zo oud is en pijn heeft. Dat we niet willen dat hij moet lijden aan pijn en ziekte. En zo hebben we ook duidelijk aangegeven dat we hem in juni laten inslapen.

In juni ging het met Amigo ineens heel erg hard achteruit en hadden de kinderen ook zoiets van: dit gaat niet meer en hebben we hem laten inslapen. Vooraf hebben we met elkaar besproken hoe we afscheid willen nemen, waar we de as uitstrooien, waar er een herinneringen-plekje komt. Mijn moeder heeft een mooi foto-album gemaakt en we hebben  een pootafdruk in gips. We hebben veel herinneringen opgehaald en foto’s bekeken. En ook allemaal bevestigd, hoe verdrietig we ook zijn, het is goed zo.

Waarom schrijf ik dit op?

Nou, omdat waarschijnlijk elk kind te maken krijgt met verlies. Klein verlies en groot verlies. Maar verlies is verlies. Een kind kan vreselijk verdrietig zijn om het afscheid nemen van zijn/haar goudvis, hond of kat, het verlies van een vriendinnetje want die ging verhuizen, het verliezen van een opa of oma of andere dierbare. En kinderen maken ook heel groot verlies mee van een vader of moeder of broer of zus. En hoe kan je daar nou mee omgaan? Rouw en verlies is een groot onderwerp wat in een blog zeker nog lang niet alle aspecten kan belichten. Maar in de basis  kan ik een aantal punten meegeven die voor kinderen essentieel zijn om hen te helpen om afscheid te kunnen nemen en om een verlieservaring te kunnen doorstaan.

– Erkenning geven: benoemen wat je ziet, hoort, hoe je meevoelt. Erkenning geven komt vanuit jouw hart als vader of moeder. Samen huilen om iets heel verdrietigs is ook erkenning: je zegt daarmee, hé verdrietig zijn en huilen is echt oké, dat hoort erbij. En niet huilen is óók goed, alles mag er zijn.

– Praat er open over. Het is misschien een lastig en emotioneel onderwerp, maar praat er open over zodat het geen taboe wordt. De dood is een onderwerp die we liever vermijden, maar een kind zou moeten leren dat alles bespreekbaar is.

– Als er beslissingen moeten worden genomen (zoals in ons geval het laten inslapen) dan neem je daarin als ouder wel de regie. Jij neemt de beslissingen.

– Kinderen hebben heel veel behoefte aan herdenken, een afscheidsritueel, nog naar een plekje kunnen gaan, foto’s kijken, erover praten. Laat de kinderen ook vertellen hoe zij afscheid willen nemen.

Betrek je kind(eren) dus bij het proces van afscheid nemen. Daarmee help je hen het beste om te kunnen verwerken van wat zo verdrietig is. 

Groetjes Annette

Deel dit bericht

Delen op social media